BERICHT AAN DE OPDRACHTGEVERS (BOUWHEREN) VAN SOMMIGE WERKEN

Betreft : Verplichtingen opgelegd aan de opdrachtgevers (bouwheren) van sommige werken

BELANGRIJK : De volgende beschikkingen zijn niet van toepassing op de opdrachtgever-natuurlijke persoon in de mate dat hij voor louter privé-doeleleinden werken laat uitvoeren.

INLEIDING

Het artikel 30 bis van de wet van 27.06.1969 betreffende de maatschappelijke zekerheid der arbeiders, ingevoegd door de wet van 04.08.1978, werd gewijzigd door de wet van 06.07.1989 en vervangen door het koninklijk besluit van 26.12.1998..

In bijkomstige orde werd het artikel 35 van de wet van 27.06.1969, gewijzigd door de wetten van 04.08.1978 en van 06.07.1989, eveneens aangepast door het koninklijk besluit van 26.12.1998..

De aangebrachte wijzigingen betreffen het toepassingsgebied van het artikel 30 bis, de verplichtingen van de opdrachtgevers en hun hoofdelijke aansprakelijkheid ten opzichte van hun medecontractanten-aannemers.

De verplichtingen en de hoofdelijke aansprakelijkheid van de opdrachtgevers zoals ze van toepassing zijn vanaf 01.01.1999 kunnen als volgt samengevat worden :

De opdrachtgever die, voor de uitvoering van een werk in onroerende staat, beroep doet op een aannemer die niet is geregistreerd op het ogenblik van het afsluiten van de overeenkomst, is hoofdelijk aansprakelijk voor de betaling van de sociale schulden van zijn medecontractant. (§ 3, eerste lid van artikel 30 bis)

1. de betaling aan de R.S.Z. van de bedragen verschuldigd bij toepassing van de socialezekerheidswetgeving en reglementering der werknemers met betrekking tot de kwartalen tijdens dewelke de betrokken werken zijn uitgevoerd en de voorafgaande kwartalen;
2. de betaling van de bijdragen die verschuldigd zijn aan een fonds voor bestaanszekerheid in de zin van de wet van 07.01.1958 betreffende de fondsen voor bestaanszekerheid met betrekking tot de kwartalen tijdens dewelke de betrokken werken zijn uitgevoerd en de voorafgaande kwartalen.

De hoofdelijke aansprakelijkheid geldt ook voor de sociale schulden van de niet-geregistreerde vennoten van een tijdelijke vereniging of vereniging in deelneming die optreedt als aannemer.

De hoofdelijke aansprakelijkheid wordt beperkt tot 50 pct. van de totale prijs van de werken toevertrouwd aan de niet-geregistreerde aannemer, exclusief belasting over de toegevoegde waarde.

De opdrachtgever die, voor de uitvoering van werken in onroerende staat, aan een aannemer die op het ogenblik van de betaling niet is geregistreerd, een deel of het geheel van de prijs betaalt,is verplicht bij die betaling 15 pct. van het door hem verschuldigde bedrag, exclusief belasting over de toegevoegde waarde, in te houden en te storten aan de R.S.Z. . ( § 4, eerste lid van artikel 30 bis)

In voorkomend geval worden de bedragen, die als inhouding op facturen gestort werden, in mindering gebracht van het bedrag waarvoor de opdrachtgever hoofdelijk aansprakelijk wordt gesteld.

I. TERMINOLOGIE

1. onder werken wordt verstaan :
   de uitvoering van sommige werken door een aannemer;
   
2. onder opdrachtgever wordt verstaan :
   eenieder die de opdracht geeft om tegen een prijs werken uit te voeren of te laten uitvoeren;
   
3. onder aannemer wordt verstaan :
   eenieder die er zich toe verbindt om tegen een prijs voor een opdrachtgever werken uit te voeren
   of te laten uitvoeren;
   
4. onder iemand die niet als aannemer is geregistreerd wordt verstaan :
   de aannemer die geen registratie als aannemer heeft bekomen of van wie de registratie als
   aannemer is geschrapt;
   
5. onder werk in onroerende staat wordt verstaan :
   1. het bouwen, het verbouwen, het afwerken, het inrichten, het herstellen, het onderhouden, het reinigen en het afbreken, geheel of ten dele van een uit zijn aard onroerend goed, en de handeling die er in bestaat een roerend goed te leveren en het meteen op zodanige wijze aan te brengen aan een onroerend goed dat het onroerend uit zijn aard wordt;
   2. iedere handeling, ook indien niet beöogd onder 1., die tot voorwerp heeft zowel de levering als de aanhechting aan een gebouw :
      1. van de bestanddelen of een gedeelte van de bestanddelen van een installatie voor centrale verwarming of airconditioning, daaronder begrepen de branders, de reservoirs en de regel- en controletoestellen verbonden aan de ketels of aan de radiatoren;
      2. van de bestanddelen of een gedeelte van de bestanddelen van een sanitaire installatie van een gebouw en, meer algemeen, van al de vaste toestellen voor sanitair of hygiënisch gebruik aangesloten op een waterleiding of een riool;
      3. van de bestanddelen of een gedeelte van de bestanddelen van een elektrische installatie van een gebouw, met uitzondering van de toestellenvoor de verlichting en van lampen;
      4. van de bestanddelen of een gedeelte van de bestanddelen van een elektrische belinstallatie, van brandalarmtoestellen, van alarmtoestellen tegen diefstal en van een huistelefoon;
      5. van opbergkasten, gootstenen, gootsteenkasten en meubels met ingebouwde wasbak, zuigkappen, ventilators en luchtverversers waarmee een keuken of badkamer is uitgerust;
      6. van luiken, rolluiken en rolgordijnen die aan de buitenkant of de binnenkant van het gebouw worden geplaatst;
   3. iedere handeling, ook indien niet beoogd onder 1., die tot voorwerp heeft zowel de levering van wandbekleding of vloerbedekking als de plaatsing ervan in een gebouw ongeacht of die bekleding of bedekking aan het gebouw wordt vastgehecht of eenvoudig ter plaatse op maat wordt gesneden volgens de afmetingen van de te bedekken oppervlakte;
   4. het aanhechten, het plaatsen, het herstellen, het onderhouden en het reinigen van goederen bedoeld in 2. of 3.;
   5. de terbeschikkingstelling van personeel met het oog op het uitvoeren van een hiervoor genoemde activiteit.

II. TOEPASSINGSGEBIED

De geviseerde werken betreffen alle activiteiten die onderworpen zijn aan de registratiewetgeving
(zie bijlage 2).

Men moet echter wel een onderscheid maken tussen de activiteiten die ressorteren onder de bevoegdheid van het Paritair Comité voor het Bouwbedrijf en de andere activiteiten in onroerende staat.

De uitvoering van de eerstgenoemde activiteiten moeten inderdaad het voorwerp uitmaken van een voorafgaande aangifte bij de R.S.Z. door de aannemer, indien het totaal bedrag van de werken die hem zijn toevertrouwd hoger is dan één miljoen frank of als er beroep gedaan wordt op onderaanneming. De Rijksdienst kent dan een identificatienummer toe aan de uit te voeren werken.
Dit nummer wordt meegedeeld aan de opdrachtgever die er moet naar refereren in al de mededelingen met betrekking tot de uitvoering van de aldus aangegeven werken.

De contracten die uitsluitend betrekking hebben op de andere activiteiten die beoogd worden door het artikel 30 bis moeten niet gemeld worden aan de R.S.Z.. Nochtans kan voor het toevertrouwen van dergelijke werken de hoofdelijke aansprakelijkheid van de opdrachtgever in voorkomend geval toegepast worden en kunnen de facturen onderworpen zijn aan de inhoudingsplicht in toepassing van de beschikkingen van § 3, eerste lid en § 4 van artikel 30 bis.

BELANGRIJKE OPMERKING : De melding van de werken dient steeds door de aannemer, die een overeenkomst sluit met de opdrachtgever-bouwheer, te gebeuren.

III. PRAKTISCHE BEPALINGEN

1. Verplichting tot inhouding op factuur:
   
   

   1.1. Bij elke betaling die hij verricht aan een niet-geregistreerde aannemer, voor de uitvoering van één of meerdere activiteiten in onroerende staat, die voorkomen in de lijst bijgevoegd als bijlage 2, moet de opdrachtgever 15 pct. van het bedrag zonder B.T.W. van elke factuur inhouden en storten aan de R.S.Z.;
   
   

   1.2. Betaling aan de Rijksdienst voor Sociale Zekerheid van de ingehouden bedragen :
   
   

   1. Inhoudingen toegepast op facturen betreffende activiteiten die onderworpen zijn aan de meldingsplicht van de aannemer aan de R.S.Z. en waarvoor een identificatienummer werd toegekend en meegedeeld aan de opdrachtgever met het document C 30 bis /3.2 ;
      
      
      1. het bedrag van de inhouding moet onmiddellijk gestort worden op de P.C.R.
         679-0000192-95 van de R.S.Z. door middel van het betalingsformulier dat door de R.S.Z. ter beschikking gesteld werd bij de mededeling van het nummer van de werken. Op dit formulier moet het nummer van de factuur waarop de betaling betrekking heeft, vermeld worden.
         
         
      2. De opdrachtgever moet het document C 30 bis / 4.2 behoorlijk ingevuld en ondertekend terugsturen naar de R.S.Z.. Hij voegt een kopie van de factuur, waarop de inhouding toegepast werd, bij dit formulier.

         De hiervoor vermelde formulieren kunnen gratis bekomen worden bij de R.S.Z., sectie 30 bis, Victor Hortaplein 11 te 1060 Brussel (Sint-Gillis).

         Op basis van de door de opdrachtgever met het formulier C30bis/4.2 verstrekte inlichtingen boekt de R.S.Z. de verrichte betaling op het credit van de werkgeversrekening van de aannemer. Deze boeking gebeurt op de datum waarop de P.C.R. van de R.S.Z. werd gecrediteerd.

   2. Inhoudingen van 15 pct. toegepast op facturen betreffende activiteiten waarvoor geen nummer werd toegekend door de R.S.Z.. In principe gaat het hier enkel om de uitvoering van activiteiten die niet ressorteren onder de bevoegdheid van het Paritair Comité voor het Bouwbedrijf (124) of die niet onderworpen zijn aan de meldingsplicht zoals vermeld in punt II .
      
      
      1. Het bedrag van de inhouding moet onmiddellijk gestort worden op de P.C.R.
         679-0000192-95 van de R.S.Z. door middel van een stortings- of betalingsformulier waarop de benaming, het R.S.Z.-nummer en het ondernemingsnummer van de aannemer, evenals de datum en het nummer van de factuur waarop de betaling betrekking heeft vermeld worden.
      2. Na ontvangst van de storting stuurt de R.S.Z. aan de opdrachtgever een document met kenmerk Immob 603. De opdrachtgever moet dit document invullen en onmiddellijk terugsturen naar de sectie 30 bis van de R.S.Z..
      3. De R.S.Z. boekt de uitgevoerde betaling op het credit van de werkgeversrekening van de aannemer. Deze boeking gebeurt op de datum waarop de P.C.R. van de R.S.Z. werd gecrediteerd.
      
      
      * * *

      In de mate dat het gestorte bedrag niet aangewend wordt voor de aanzuivering van de gerechtskosten, bijdragen, bijdrageopslagen, verwijlintresten en buitenlandse schuldvorderingen inzake socialezekerheidsbijdragen, verschuldigd door de aannemer in wiens hoofde het werd aangerekend, wordt het, op zijn aanvraag, door de R.S.Z. ten spoedigste en uiterlijk binnen een termijn van zes maanden terugbetaald. Deze termijn vangt aan op het einde van het kwartaal tijdens hetwelk de aanvraag tot terugbetaling bij de Rijksdienst toekomt.

      Deze termijn kan evenwel niet aanvangen voor de eerste dag van de maand volgend op de datum waarop de Rijksdienst in het bezit gesteld werd van alle gegevens betreffende de door de aannemer tewerkgestelde werknemers en hun prestaties, of in voorkomend geval, volgend op de dag waarop een rechterlijke uitspraak nopens een geschil omtrent de door de aannemer aan de Rijksdienst verschuldigde bijdragen kracht van gewijsde gekregen heeft.

2. Sancties wanneer geen bedrag of een onvoldoende groot bedrag gestort wordt

   Onverminderd de eventuele toepassing van de hoofdelijke aansprakelijkheid en de toepassing van de sancties voorzien in artikel 35, eerste lid, 3° van de wet van 27.06.1969, is de opdrachtgever die de in de vorige paragrafen bedoelde storting niet verricht heeft, benevens de betaling van het te storten bedrag, aan de R.S.Z. een bijslag verschuldigd gelijk aan het te betalen bedrag.

   De R.S.Z. kan gehele vrijstelling verlenen van de bijslag wanneer de aannemer geen schuldenaar is van bijdragen voor sociale zekerheid.

   Vrijstelling van 50 pct. van deze bijslag kan worden verleend wanneer de niet-betaling het gevolg is van uitzonderlijke omstandigheden.

Op verzoek, levert de R.S.Z. een attest af dat bepaalt of er al dan niet verplichting is tot inhouding ten opzichte van een aannemer.

Ook de website van de R.S.Z. en de portaalsite van de sociale zekerheid biedt aan de opdrachtgevers de mogelijkheid om via hun P.C. na te gaan of hun medecontractant al dan niet geregistreerd is en of de inhouding moet toegepast worden bij de betaling van een factuur voor zover deze medecontractant :

1. ingeschreven is bij de R.S.Z. als actief werkgever of niet geschrapt is als werkgever sedert meer
   dan 2 jaren;
   
   en
   
   
2. onderworpen is aan de beschikkingen van het Koninklijk besluit van 26.12.1998 met betrekking tot de
   registratie van aannemers of gemeld werd als aannemer of onderaannemer in een aangifte van
   werken zoals gedefiniëerd in § 7 van het artikel 30 bis van de wet van 27.06.1969.

De toestand van de werkgevers, die opgenomen zijn in het bestand dat ter beschikking gesteld wordt op de site, wordt maandelijks aangepast op basis van de lijst met de nieuw geregistreerde ondernemingen en de schrappingen die maandelijks gepubliceerd wordt in het Belgisch Staatsblad.

* De gegevens met betrekking tot de registratie worden slechts automatisch in aanmerking genomen vanaf hun verschijning in het Belgisch Staatsblad. De ondernemingen die wensen dat hun registratie in aanmerking zou komen vanaf het ogenblik waarop zij er in kennis van gesteld zijn dienen een kopie van deze kennisgeving over te maken aan de sectie 30 bis van de Inningdienst van de R.S.Z..

* Wanneer de meegedeelde beslissing aangeeft dat de inhouding niet verplicht is, is zij vergezeld van een uiterste geldigheidsdatum, wat toelaat om herhaalde raadplegingen te vermijden in geval van betaling van verscheidene facturen aan dezelfde aannemer gedurende een relatief korte periode.

LIJST VAN DE ACTIVITEITEN DIE RESSORTEREN ONDER DE BEVOEGDHEID VAN HET PARITAIR COMITE VOOR HET BOUWBEDRIJF

OPMERKINGEN :

Voor de volgende activiteiten dient men te noteren :

BIJLAGE 2

LIJST VAN DE ACTIVITEITEN DIE ONDERWORPEN ZIJN AAN DE REGISTRATIEWETGEVING